'Zo moeder zo dochter'... Maar schuilt er enige waarheid achter dit gezegde?

Hoe vaak heb je iemand 'kijk naar haar moeder' horen zeggen als ze het verouderingspatroon van een vrouw besprak? Ze hebben misschien wel een punt… Wat echt interessant is, zijn de vorderingen in wetenschappelijke technieken die ons verouderingsproces in kaart kunnen brengen via genetische tests.

TIP
1

Een genetische check-up

Tegenwoordig zijn er een aantal Europese laboratoria (met name in Spanje en Luxemburg) die het menselijk genoom kunnen analyseren, met resultaten die binnen enkele dagen beschikbaar zijn. Wat is het nut van deze futuristische tests? Het idee is om genetische informatie die in onze cellen is opgeslagen te verkrijgen en te analyseren om het verouderingsproces van de huid te vertragen. "Hoewel de wetgeving met betrekking tot preventieve genetische therapieën onduidelijk blijft, zijn dergelijke tests toegestaan op voorwaarde dat ze onder medisch toezicht gebeuren", zegt Florence Caillol, Business Manager in Nurtigenomics and Microbiology voor de in Luxemburg gevestigde Laboratoires Runis. Genetische tests, waarvoor alleen een bloed- of speekselmonster door een huisarts nodig is, kunnen "persoonlijk advies geven om patiënten te oriënteren op een levensstijlverandering of specifieke therapie", voegt ze eraan toe. Naast DNA-monsters moeten patiënten een lange vragenlijst invullen waarmee hun levensstijl (roken, alcoholgebruik, fitness), hun huidtype, de omgeving waarin ze leven/werken, hun dieet, en medische familiegeschiedenis in kaart wordt gebracht. De antwoorden worden vervolgens vergeleken met hun genotype (de genetische samenstelling van hun cellen). Door deze genetische en leefstijlfactoren te combineren, kunnen laboratoria aanbevelingen opstellen om het verouderingsproces te vertragen. Een dergelijke analyse kan bijvoorbeeld uitwijzen of een persoon genetisch vatbaar is voor een sneller verlies van collageen, het verschijnen van cellulitis of een potentieel risico heeft op het ontwikkelen van androgenetische alopecia. Het kan ook nagaan of de epidermis van een patiënt gevoeliger is voor omgevingsfactoren zoals polycyclische aromatische koolwaterstoffen (PAK aanwezig in tabaksrook, uitlaatgassen en gebarbecued voedsel) - een factor die het risico op psoriasis of atopische dermatitis kan verhogen.
TIP
2

Dus zijn dit waarschijnlijkheden of zekerheden?

Op dit moment worden deze tests gezien als mogelijke indicatoren van toekomstige omstandigheden (eerder dan concreet bewijsmateriaal), met de bedoeling om preventief te werk te gaan. Laboratoria zullen patiënten dus zowel voorzien van basisadviezen - zoals een verhoogde inname van vitamine A, C, D en E om de aanmaak van collageen te stimuleren - maar hen ook voorzien van gedetailleerde resultaten, waarbij bijvoorbeeld aangeraden wordt om voedsel te eten dat amodine bevat (gevonden in rabarber), of om de afbraak van collageen door inflammatoire cytokines tegen te gaan, of om voedingsmiddelen in te nemen die rijk zijn aan L-ergothioneine (paddenstoelen, bonen) om de schade veroorzaakt door oxidatieve stress aan te pakken.